Maddi Ve Manevi Tazminat Davası Nedir?

Maddi Ve Manevi Tazminat Davası Nedir?

Hukuki alanda en sık karşılaşılan davalardan biri olan tazminat davaları, bir haksızlığa uğrayan kişilerin bu zararlarının karşılanması amacını taşımaktadır. Maddi ve manevi olmak üzere iki türü içeren bu davalar, eğer ticari bir konuyu içermiyor ise genellikle Asliye hukuk mahkemelerinde açılmaktadır. Ancak tazminat davası açılabilmesi için öncelikle bu davaların hangi konuları kapsadığının bilinmesine fayda vardır.

  Maddi ve Manevi Tazminat Davaları Hangi Konuları Kapsamaktadır?

Sosyal yaşamda herhangi bir sebep ile bir zarara veya haksızlığa uğratılan kimseler, bu süreç içerisinde hem maddi olarak hem de psikolojik olarak yıpranarak, zor duruma düşebilir. Tazminat davalarının temelinde yatan mantık, kişinin bu süreçte yaşamış olduğu sıkıntıların bir nebze olsun giderilebilmesi ve haksızlığı yaratan kimseye kanunlar çerçevesinde bir yaptırım uygulayabilmektir. Bir kimsenin maddi veya manevi bir tazminat davası açabilmesi için kanunlarda yer alan belli konular ve kurallar bulunmaktadır. Bahsedilen bu konulara uygun olaylar için tazminat davası açılabilir.

Tazminat davaları söz konusu olduğunda en sık karşılaşılan konu, iş kazaları dolayısıyla çalışanların yaşadığı problemlerdir. Eğer bir iş yerinde iş güvenliği kurallarına uyulmamış ve burada çalışan kişi bu güvensizlik nedeniyle bir iş kazası yaşamış ise, bu durumu yaşayan kimselerin maddi tazminat davası açma hakkı bulunmaktadır. Bu dava manevi tazminat davası olarak da açılabilir. Hatta bazı durumlarda hem maddi hem de manevi tazminat davası bir arada açılabilmektedir.

Maddi ve manevi tazminat davalarının açılabileceği bir başka konu da trafik kazalarıdır. Ayrıca hastanelerde yapılan hatalı tedaviler sonucunda yaşanan olumsuz durumlarda da tazminat davası açma hakkı bulunmaktadır. Uygulanan hatalı tedaviler hukuki dilde, tıbbi malpraktis olarak adlandırılırlar. Bu durumun mahkemeye kanıtlanması halinde mağdur edilen kimseler karşı taraftan tazminat alabilirler.

Boşanma davaları, tazminat davalarını da içerebilirler. Eğer eşler arasında süren evlilikte çeşitli nedenler ile büyük bir yıpranma söz konusu olmuşsa, şiddet uygulanması, aldatılmak, insan haklarının ihlalini içeren haller söz konusu ise, bu hallerde boşanma davasıyla beraber maddi ve manevi tazminat davası açılabilir.

Tazminat davaları bu sebeplerin dışında telif hakları meselesi, çeşitli suçların işlenmesi sebebi ile yaşanan mağduriyet, herhangi bir amaç ile yapılan sözleşmelerin ihlal veya neden belirtilmeden iptal edilmesi, bir kimsenin kişilik haklarına yapılan saldırı, bu saldırının sosyal medya, basın gibi kanallar aracılığı ile uygulanması, bir kimsenin bu yollar ile hakarete uğraması nedenleriyle açılabilir.

  Tazminat Davaları Nerede Ve Nasıl Açılır?

Kanunlarca belirtilen bu durumlardan herhangi birisini yaşayan herkes, tazminat davası açma hakkına sahiptir. Bu hak, yasalar tarafından sunulan bir hak olmakla beraber, davaların asıl amacı toplumda insanların birbirine karşı yaptığı haksız uygulamalara karşı bir yaptırım uygulayarak, ilerleyen zamanlarda bu tür sorunların yaşanmamasına yardımcı olmaktır.

Maddi ve manevi tazminat davalarının açılacağı mahkemeler, genel itibari ile Asliye Hukuk Mahkemeleridir. Davalının veya davacının ikametgah adresine bağlı bulunan en yakın mahkemede açılabilen bu davalar için öncelikle bir dava dilekçesi yazmak gerekmektedir. Yazılan bu dilekçede yaşanan sorunun net bir üslup ile ifade edilmesi önemlidir. Dilekçenin hazırlanmasının ardından, bu dilekçe sunularak dava açma talebi belirtilir.

Tazminat davaları, davalı veya davacının ikamet adresi dışında dava konusu olan olayın geçtiği bölgeye bağlı olan mahkemede de açılabilmektedir. Örneğin, davalı ve davacı İstanbul’un farklı ilçelerinde ikamet ediyorsa ve söz konusu tazminat davasının konusu bir trafik kazası ise, bu kazanın yaşandığı ilçeye bağlı olan Asliye Hukuk Mahkemesinde dava açma hakkı bulunmaktadır.

 Maddi ve Manevi Tazminat Nasıl Hesaplanır?

Uğranılan bir haksızlık sonrasında açılan davada, söz konusu olan tazminatın hesaplanması için bazı yöntemler bulunmaktadır. Manevi tazminat davalarında yaşanan durumun niteliği, her iki tarafın da ekonomik durumları, söz konusu olayın yaşandığı zamandaki enflasyon değerleri ve ülke parasının satın alabilme durumu, yaşanan olayda gerçekleşen kusurlu halin ve gerçekleşen zararın büyüklüğü gibi nedenler göz önüne alınır. Bu yapılan incelemeler sonucunda belirlenen tazminat miktarının her iki tarafı da zorlamayacak biçimde olması önemlidir. Belirlenen tazminatın, davayı açan kimsenin zararını karşılaması esas olduğu gibi tazminatı ödeyecek olan kimsenin de ekonomik koşulları ölçüsünde, onu zorlamayacak ve fakirleştirmeyecek bir miktar olmasına dikkat edilmektedir.

Maddi tazminat davalarındaki tazminatın miktarı da benzer kriterler göz önüne alınarak hesaplanmaktadır. Maddi tazminat davalarında tazminat miktarı belirlenirken direk olarak verilen maddi hasarın boyutu ele alınmaktadır. Bu belirleme şekli, manevi tazminat davalarına göre daha net ve kolaydır. Ayrıca maddi tazminat davalarında her iki tarafın da kusurları detaylarıyla incelenir ve bu kusurların oranı, tazminatın belirlenmesi için bir kriter kabul edilir. Bunun dışında bir maluliyet oluşmuş ise, bu maluliyetin de değerlendirilmesi yapılacak, tazminat oranına eklenecektir.

Açılan bir tazminat davası, belli aşamalardan oluşmaktadır. Bu aşamalar içerisinde kanıtların mahkemeye sunulması, şahitlerin dinlenmesi gibi durumlar gerçekleşmektedir. Tüm bu aşamalar yaklaşık olarak 1 veya 1.5 yılık bir süreyi kapsamaktadır.

Comments

    Leave a Reply

    XHTML: You can use these tags: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>